VERBİS kaydı kimler için zorunludur, kayıt yaptırmamanın sonucu nedir?

VERBİS, veri sorumlularının kişisel veri işleme faaliyetlerini beyan ettiği resmi kayıt sistemidir. Kayıt kuraldır, muafiyet istisnadır: yıllık çalışan sayısı 50'den az ve mali bilanço toplamı 100 milyon liradan az olan işletmeler muaf tutulur, bu eşiklerden birini aşan kaydolmak zorundadır. Kayıt yaptırmamak, 6698 sayılı Kanun'un 18. maddesi kapsamında idari para cezasına bağlanmıştır. Gözetçi bu yükümlülüğü takip eder, hukuki görüş vermez.

VERBİS nedir, kayıt neden zorunludur?

VERBİS, Veri Sorumluları Sicil Bilgi Sistemi'nin kısaltmasıdır. 6698 sayılı Kanun'un 16. maddesi, veri sorumlularının bu Sicile kaydolmasını zorunlu kılar. Kişisel veri işleyen gerçek ve tüzel kişiler, işlemeye başlamadan önce kaydolmak durumundadır. Kayıt, işletmenin hangi veriyi hangi amaçla işlediğini Kurum'a beyan etmesidir.

Kişisel Verileri Koruma Kurumu, Sicili "veri sorumlularının kayıt olmak zorunda oldukları ve veri işleme faaliyetleri ile ilgili bilgileri beyan ettikleri bir kayıt sistemi" olarak tanımlıyor (KVKK, Veri Sorumluları Sicili Nedir). Aynı Kurum, kayıt zamanını da net yazıyor: kişisel veri işleyen gerçek ve tüzel kişiler, "kişisel veri işlemeye başlamadan önce Veri Sorumluları Siciline kaydolmak zorundadır" (KVKK, Sicil Hakkında Bilgilendirme). Kayıt işlemi ayrı bir portal üzerinden yürür: verbis.kvkk.gov.tr.

VERBİS'e kayıt kimler için zorunludur?

Yükümlülük kuraldır; Kurul, belirli eşiklerin altındaki veri sorumlularını muaf tutar. Ana faaliyeti özel nitelikli veri işleme olmayanlarda muafiyet sınırı yıllık 50 çalışan ve 100 milyon lira bilançodur. Bu iki ölçüden birini aşan işletme kaydolmak zorundadır. Özel nitelikli veri işleyenlerde sınır çok daha düşüktür.

Kurul'un 06.07.2023 tarihli ve 2023/1154 sayılı kararı muafiyeti "yıllık çalışan sayısı 50'den az ve yıllık mali bilanço toplamı 100 milyon Türk lirasından az olan gerçek veya tüzel kişi veri sorumlularından ana faaliyet konusu özel nitelikli kişisel veri işleme olmayanlar" ile sınırlıyor (KVKK, 2023/1154 sayılı karar). Buradaki bağlaç önemli: iki koşul da sağlanıyorsa muafiyet var; biri aşılırsa kayıt zorunlu hale gelir. Bu bilanço eşiği daha önce 25 milyon liraydı; 2023 kararı onu 100 milyon liraya çıkardı.

Ana faaliyeti özel nitelikli kişisel veri işleme olan veri sorumluları için Kurul ayrı ve daha düşük bir eşik belirledi. 04.09.2025 tarihli ve 2025/1572 sayılı karara göre bu veri sorumluları yalnızca "yıllık çalışan sayısı 10'dan az ve yıllık mali bilanço toplamı 10 milyon Türk lirasından az" ise muaf tutulur (KVKK, 2025/1572 sayılı karar). Sağlık, biyometrik, genetik veri gibi özel nitelikli veriyi ana işi olarak işleyen bir işletme, küçük olsa bile bu düşük eşiği aşabilir.

Kimler VERBİS kaydından istisna tutulur?

Boyut eşiğinin yanında, mesleğe bağlı bir istisna listesi de vardır. Bu listede noterler, avukatlar, siyasi partiler, serbest muhasebeci mali müşavirler ve yeminli mali müşavirler yer alır. Dernek, vakıf ve sendikalar ise yalnızca kendi faaliyet alanlarıyla sınırlı veri işledikleri sürece muaftır. Bu istisna işletmenin büyüklüğünden bağımsızdır.

Kurul'un 02.04.2018 tarihli ve 2018/32 sayılı kararı ile bu karara aynı içerikle atıf yapan 22.04.2020 tarihli ve 2020/315 sayılı kararı, istisna tutulan meslek gruplarını sayıyor. Listede, "1512 sayılı Noterlik Kanunu uyarınca faaliyet gösteren noterler", "1136 sayılı Avukatlık Kanunu uyarınca faaliyet gösteren avukatlar" ve "3568 sayılı ... Kanun uyarınca faaliyet gösteren Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler" açıkça yer alıyor (KVKK, 2020/315 sayılı karar). Kayıt yükümlülüğüne getirilen istisnaların tam listesi, karar sayı ve tarihleriyle birlikte Kurum'un istisna sayfasında tutuluyor.

Mali müşavir bürosu VERBİS'e kaydolmak zorunda mı?

Serbest muhasebeci mali müşavirler ve yeminli mali müşavirler, meslekleri gereği VERBİS kayıt yükümlülüğünden istisna tutulur. Ancak bu istisna yalnızca büronun kendisini kapsar. Bir müşteri eşikleri aşıyorsa, o müşteri kendi adına kaydolmak zorundadır. İstisna yalnızca kayıt yükümlülüğünü kaldırır.

2020/315 sayılı karar, 3568 sayılı Kanun uyarınca faaliyet gösteren SMMM ve YMM'leri kayıt yükümlülüğünden istisna tutuyor (KVKK, 2020/315 sayılı karar). Buradan çıkan ayrım pratikte şöyle işliyor: bir mali müşavir bürosu kendi verisi için VERBİS'e kaydolmasa da, defterini tuttuğu her müşteri kendi eşiğine göre ayrı değerlendirilir. Ayrıca istisna sadece Sicile kayıt yükümlülüğünü kaldırır; aydınlatma metni, veri güvenliği ve Kanun'un diğer yükümlülükleri veri sorumlusu olan büro için de sürer. Birden çok müşterinin belgesinin tek panelden nasıl takip edildiğini KVKK Nöbeti sayfasında anlattık.

VERBİS kaydı ne zamana kadar yapılmalı?

Ana kural nettir: kişisel veri işlemeye başlamadan önce kaydolmak gerekir. İlk dönemde toplu kayıt için tanınan süreler geçmişte doldu. Bugün kayıt, eşiği yeni aşan veri sorumluları için akan bir yükümlülüktür: yükümlülük doğduktan sonra 30 gün içinde Sicile kayıt ve bildirimin tamamlanması istenir.

Kurum'un bilgilendirmesine göre kişisel veri işleyen gerçek ve tüzel kişiler "kişisel veri işlemeye başlamadan önce" kaydolmak zorundadır (KVKK, Sicil Hakkında Bilgilendirme). Örneğin mali bilanço toplamı bir yıl eşiği aşan bir işletme, o yükümlülüğün doğmasının ardından süresi içinde kaydolmak durumundadır; Kurul bu tür geçişlerde kalan süreyi kamuoyu duyurularıyla ilan ediyor (KVKK, 2025 mali bilanço kayıt süresi duyurusu).

VERBİS'e kayıt yaptırmamanın sonucu nedir?

Sicile kayıt ve bildirim yükümlülüğüne aykırılık, 6698 sayılı Kanun'un 18. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında idari para cezasına bağlanmıştır. Kanun metnindeki temel tutar 20.000 ile 1.000.000 lira arasındadır. Bu tutarlar her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir, dolayısıyla güncel rakam kanundaki tabandan yüksektir.

Kanun'un 18. maddesi, Veri Sorumluları Siciline kayıt ve bildirim yükümlülüğüne aykırı hareket edenler hakkında "20.000 Türk lirasından 1.000.000 Türk lirasına kadar idari para cezası" öngörüyor. Bu taban tutar, Kabahatler Kanunu uyarınca her takvim yılı için yeniden değerleme oranında artırılıyor. Kurum'un yayımladığı güncel tabloya göre 18/1-ç bendi için 2026 yılı ceza aralığı 341.809 TL ile 17.092.242 TL arasındadır (KVKK, idari para cezası tutarları). Rakam yıldan yıla değiştiği için, ceza tutarını değil yükümlülüğün kendisini takip etmek daha sağlıklıdır.

Gözetçi VERBİS takibinde ne yapar, ne yapmaz?

Gözetçi, kvkk.gov.tr üzerinde yayımlanan Kurul kararlarını ve eşik değişikliklerini sürekli tarar; yüklediğiniz VERBİS kaydı ve ilgili belgelerin bu kararlarla kesişip kesişmediğini işaretler. Bir işletmenin kayıt yaptırması gerektiğine ya da gerekmediğine dair nihai karar vermez; çıktısı bir avukata sorulacak soruyu netleştiren bir nöbet kaydıdır.

• Muafiyet eşiğini değiştiren 2023/1154 ya da 2025/1572 gibi bir karar yayımlandığında, ilgili müşteri kayıtları işaretlenir.
• Yükümlülüğün doğduğu tarih ve süre takibi bir yerde tutulur; büro her müşteriyi tek tek elle izlemek zorunda kalmaz.
• Bir işletmenin VERBİS yükümlülüğü olup olmadığına dair nihai değerlendirme her zaman işletmenin kendi avukatına ya da mali müşavirine aittir; Gözetçi bu değerlendirmeyi yapmaz.

Plan karşılaştırması için fiyatlandırma sayfasına, belge güvenliği için güvenlik sayfasına bakabilir, sorularınız için bize yazabilirsiniz. Eşik değişikliklerinin belgelerinizle nasıl eşleştirildiğine KVKK Nöbeti sayfasından bakabilirsiniz. Bu yazı ve Gözetçi ürünü genel olarak hukuki danışmanlık hizmeti değildir; bir işletmenin VERBİS yükümlülüğü ya da uyumu hakkında nihai değerlendirme her zaman işletmenin kendi avukatına aittir.